Завод

Материал из Pampedia
Перейти к: навигация, поиск
беларускаярусский


No-image.png А гдзе карцінкі?
Цекст нужна разбавіць ілюстрацыямі абнажоных жэншчын!


Данная стацья садержыт небальшое калічэства прэдвзятага атнашэнія і трохі ненавісці, каму-та можэт паказацца непамяркоўнай.
Аўтар знае, пра што піша, бо сам паработаў на заводах Квітнеючай не адзін год.


Жызнь па накатанай

Учытывая цягу нашага чалавека к стабільнасці і к таму, шоб усё было панятна, заводы да сіх пор пользуюцца дастатачна бальшой папулярнасцью. Дажэ ў паследнее ўрэмя, кагда кругом бальшая і толстая ж.., памяркоўныя граждане не ўходзяць са сваіх заводаў, дажэ несматра на нішчэнскую зарплату. Прастой вапрос: "А што ешчо будзет, еслі не эта?" астанаўлівает дажэ крайне настроеных рабацяг ат увальненія, і ўсё заканчываецца бугуртам у бліжэйшых кустах, с распіціем нацыянальнага застабільнага пладова-выгаднава напітка “Крыжачок”, і, вазможна, пападаніем в райатдзел міліцыі, гдзе ўсемрыбятампрымеры могут прадзержаць тружэнікаў да ўтра, пры этам ніхто не будзет ім чытаць права і вызываць адваката, как на загніўшэм Западзе. Праўда, бывае случаюцца эксцэсы, напрымер, када Самізнаецехто іздаў указ пра прынудзіцельны труд ў сферы дзераваабработкі, рабочыя “Івацэвічыдрэў”, што ў Брэсцкай обласці, дружна кінулі сваі трудавыя кніжкі і паехалі на зарабаткі ў Вялікую Расію ссылка?. Эта очэнь непамяркоўна, но ані там белапалякі, што с ніх будзет?

Многіе ўсю моладасць прасідзелі на заводзе, штобы не атабралі кварціру ілі комнату ў камуналке (ва ўрэмена Савецква Саюза завод даваў жыльё толька цем, хто на ём работаў, а еслі ты ўвальняўся, то асвабаждаў і квадратныя метры ат сваіх трантаў, штобы туда мог уселіцца новы рабочы чэлавек).

Асобае вніманіе нада удзеліць трудавой кніжке. Этат дакумент стаіт для многіх наравне с паспартам Квітнеючай і Ваенным білетам. У ей атражаецца весь пуць рабочэва чэлавека, как гаварыцца, ат начала (прышоў после не ПТУ, а коледжа! учэніком слесара), па настаяшчэе врэмя (трудзіцца ў арматурнам цэхе арматуршчыкам 4 разрада). Такжэ туда заносяцца ўсе паашчрэнія і ўзысканія, уплоць да выхада на пенсію. Еслі горад маленькі, ілі воўсе дзярэўня, то рабатадацель імеет пачці более чэм поўную ўласць над рабочым чалавекам. Он можэт “уволіць па стацье”, што аўтамацічэскі пачці ўсегда значыт, што чалавек можэт патом не найці большэ нігдзе работу, і ў ітоге, памыкаўшысь па ўглах, снова вярнёцца на прэжні завод, пачці как ў кіне “Трасніковы рай”. Угроза “уволіць па стацье” дзействует очэнь сір’ёзна на цех, у каво есць маленькіе дзеці, а такжэ жэна, асобенна берэменная, і, што немалаважна, цёшча, а такжэ другіе члены і мазгі сям’і, каторые часта жывут дружна пад адной крышэй на 60 квадратах з балконам ілі без. Страх быць запіленым насмерць любімымі жэншчынамі, памножэный на сацыяльную ацвецственнасць і устойчывыя абшэсцвенныя сцерэаціпы (“я мушчына — я должэн цярпець” / "я маць, я далжна карміць рыбёнка, пускай і плацят мала і нерыгулярна"), дзелают рабочэва чэлавека любова пола пачці более, чэм поўнасцью, завісімым ат рабатадацеля. Штобы не “ўволілі па стацье” рабочы чэлавек часта мірыцца с самымі страшнымі ўсловіямі труда. Іменна эці фактары, сапражонные с фактам неапрыдзілённасці после ўвальненія, а атнюдзь не патрыяцізм і любоў да раднова завода, зачастую дзержаць рабочэва чалавека на месце, дажэ ў самыя лютыя крызісы.

Жэншчына на заводзе сідзіт у цэху табельшчыцай ілі нарміроўшчыкам. Бываюць кранаўшчыцы, ліцейшчыцы і другія рабочые. Пака што ў нас не застаўляют іх цягаць шпалы, но парой “баба-грузчык” яўленіе частае, іба машына с мацер’яламі сама сібя не разгрузіт, а вадзіцелю за эта не плацят. Многа жэншчын у заводаўпраўленіі і разных аддзелах. Напрымер, жэншчына-ІЦР (інжэнерна-цехнічэскій работнік) усегда неапрыдзілённага возраста, дажэ еслі і маладая ілі старая на від. На заводах есць інцірэсны эфект кансервацыі жэншчын і некатарых мушчын. Ані очэнь незначыцельна міняюцца с возрастам, а вот кагда аканчацельна выходзят на пенсію, рэзка здают, прычом міняюцца за палгода. Многіе завадскіе работнікі абоіх палоў умірают незадолга после выхада на пенсію і сідзенія дома. Но бальшынство ходзіт на работу да паследнева, і на пенсіі тожэ. Адзежда завадской жэншчыны абычна нічэм не атлічаецца ат срэдняга внешняга віда па стране зімой, а вот летам разніцца ўкусаў відна невааружонным глазам. Завадчанкі ўсех вазрастоў акціўна находзят спосаб аткрыць ногі, дажэ еслі адміністрацыя запрышчае насіць кароткае на заводзе. Жэншчына адзевае плацье, часта савецкага абразца і саўсем ей не ідушчэе, зато падхадзяшчэй дліны. С нагамі праблемы, но пападаюцца і красівые. У жэншчын старшэ 35 лет рабочых прафесій ужэ можэт быць ранні варыкоз, пачці ва ўсех ногі толстыя, намазаныя аўтазагарам, ілі худыя, как спічкі, но і на цех і на цех жырок (а парой нехілыя жыравыя запасы) вісіць-балтаецца. Жэншчыны на заводзе тожэ пьют, но не как мушчыны, курыт каждая чатвёртая. Завадчанкі шчытаюцца более атвецственнымі і асобенна дастаўляе відзець жэншчыну, каторая на каблуках біжыць на прахадную, шоб не апаздаць на мінуту і не палучыць ..зды ат масцера ілі начальніка аддзела. Пры этам ана чуць не спатыкаецца, варыкоз і жыр балтаюцца ва ўсе стораны. У пажылых калышэцца ўсё цела, но нада бежаць. Апазданіе на мінуту жэстачайшэ і анальна караецца начальствам, рабочэй могут не засчытаць смену і сняць прагрэсіўку, і пофіг, маладая, ілі хоць ана там усю жызнь адпердоліла. Завадчанкі ругаюцца матам, но пры мушчынах могут не ругацца. Не смаркаюцца на астаноўках, не плююць у цэхах на пол, ваабшчэ у цэлам более культурныя. У лічнам плане незамужняя завадчанка у добрай палавіне случаяў не блядзь, но чэсная давалка. У адзеждзе непрыхатлівы. Абычна адзеваюцца па собсцвенным прэдстаўленіям а модзе. Прымер: кароткая светлая ілі цёмная юбка, салатавага кіслотнава цвета майка, наверх джынсавая сіняя куртка, на нагах розавыя рэзінавыя шлёпкі. Ілі спарціўная масцерка на светлыя шорты, на нагах ўетнамкі, на спіне рукзачок с надпісью “КіШ” ілі “Аліса”, как у гопнікаў. Аўтар відзел завадчанку ў масцерке на ліфчык. Зімой усе носяць польта ілі пухавікі з базара. Па возрасту ў зімнее ўрэмя завадчанкі не разлічаюцца.

Жэншчыны на заводзе часта дзелают работу, каторую мог бы зделаць камп’юцер, і што самае ўкуснае, бывае, што на нехілых кампах на заводзе ў аддзеле дзелаюць работу, каторая магла бы дзелацца спецыальнай праграмай, каторай на машыне нету! Кампы прымяняюцца не па назначэнію, бо еслі уставіць, напрымер, “адзінэску”, то нада будзет палавіну жэншчын с аддзела уволіць. А этава нільзя дзелаць, бо завод — эта зачастую сацыальны прыют для ўзрослых, аткуда не хочыцца збягаць дажэ ў самую лютую задніцу на дварэ. Па этай жэ прычыне ў цэхах парой не хватает новава абарудаванія, бо гдзе-та працэнтаў 30 (па самым апцімісцічэскім падшчотам аўтара і не толька) рабочых людзей ў прынцыпе не асвоят новыя станкі і прочые дэвайсы із-за вазрасной неспасобнасці пераўчыцца, ілі асобеннасцей мышленія і васпрыяція. Прыдзёцца іх за варота, а завод — эта прыют, паэтаму, не. К таму жэ, учылішча часта пастаўляют на завод выпускнікоў з дзіагназамі, у том чысле і ЗПР. Некатарые учашчыеся прыходзят ужэ састаяўшыміся алкаголікамі ілі наркаманамі.

Права на забастоўку

Ево как бы саўсем і нет. Прафсаюз, еслі он на прыдпрыяціі есць, зачастую можэт папытацца рэшыць некатарые праблемы нанімацеля і рабочэва чэлавека, аднака чашчэ прафорг на заводзе эта прафесіанальны п….дабол, па ціпу прараба із фільма пра Шурыка, гдзе он на стройке работает. Узносы прафсаюз іспраўна бярэ сам -- аўтамацічэскі адсасывае ў рабочэва чэлавека (с зарплаты, разумеецца!). Парой нанімацель астарожнічает, асобенна с узкімі высакакласнымі спецамі, каторых патом некем будзет заменіць, асобенна еслі завод часнай формы собсцвеннасці (эта высокакласные сваршчыкі, вадзіцелі, інструментальшчыкі, айцішнікі тожэ, но эта трохі другая опера). Некатарые праблемы он тагда рэшает, находзіт стрэлачніка ў заводаўпраўленіі, паказацельна анальна карает ево, но эта нечастые случаі. Абычна бастуноў “увальняют па стацье”, но, іграя с нервамі народа, нанімацель можэт і сам рыскнуць, іба он зачастую становіцца образам “Угнетацеля”, каторава нада ўнічтожыць на месце. У Гомелі адзін рабочы чэлавек прышоў к дзірэктару с нажом і зарэзаў ево прама ў крэсле за сталом у кабінецессылка?! У том жэ Гомелі жэншчына аблілася бензінам і падпаліла себя прама на прахадной, после чэво умерла в бальніцэссылка?. С жэншчынамі шуткі плохі, у том чысле і на заводзе. Паследнее врэмя рабочы чэлавек стаў сільна нервнічаць, некатарые очэнь злыя на сваево нанімацеля. Кстаці, хто хочэт баставаць, знайце, што сіводня сітуацыя ў стране такая, што многія заводы работают в рэжыме мягкай (“італьянскай”) забастоўкі — па 2 дня ў нідзелю тры часа ў дзень.

Отпуск

С эцім, пака, усё нармальна. Срэдні рабочы чэлавек аддыхае 24 дня, плюс адзін дзень за работу па кантракту. Мушчына можа пайці дружыннікам, памагаць усемрыбятампрымерам лавіць людей на уліцэ. Есць рыск патом палучыць па харэ, еслі будзеш лавіць каво-та са сваей уліцы ілі саседнева цэха. Но за эта рабочы чалавек палучае к отпуску тры дня. Маладой мацеры завод можэт даваць льготы і надбаўкі к отпуску, а можэт і не даваць — как нанімацель захочэт. Дзекрэтны отпуск па ўходу за рыбёнкам у Квітнеючай сакрацілі да 2 лет, уместа трох, как раньшэ. У отпуске можна такжэ с’ездзіць у завадской санаторый-пансіанат пад названіем ціпа “Заборастраіцель” ілі “Ізумруд”, прайці электрафарэз, парафін і прочые нішцякі. Па вечэрам там хто іграет у шашкі-шахматы (еслі найдзёш сібе дзевачку — можна на раздзеваніе), хто-та ўціхара бухает “Крыжачок”. Как-та так.

Кантрактная сісцема

Эта, пажалуй, то, радзі чэво і на чом стаіт пачці любой ацечэсцвенны завод. Сагласна кантракту, нанімацель управе ево не прадліць, прадляць жэ нада кажды год. Паэтаму эта такая руская рулетка: год пражыў — што дальшэ? Штобы прадлілі кантракт, нада не залупацца с нанімацелем, састаяць у БРСМ (еслі ты старпёр, то ў “Белай Русі”) за што ў цібя будут высасываць адзін працэнт ат зарплаты, і пофіг, хочэш ты, ілі нет. В атлічыі ат прафсаюза, куда ўступаюць аўтамацічэскі пры прыёме на работу (можна і не ўступаць, но кое-гдзе эта шчытаеца барзянкай і прызнакам латэнтнава змагарства), тут можна не ўступаць, но кое-гдзе жэлацельна ўступіць. Такжэ нада участваваць у художэсцвеннай самадзеяцельнасці, спарціўных і культурна-массавых мерапрыяціях, в обшчэм, быць благанадзёжным ва ўсех атнашэніях. За эцімі працэсамі следзіт ідзеолаг прэдпрыяція. Эта такі чэлавек, каторы можэт казацца цібе сваім у доску, панімаць усе тваі праблемы. Пры аддзелах ідзіалогіі часта работает псіхолух прэдпрыяція. Он тожэ, как і ідзіолаг, можэт сібя весці, ціпа, я твой друх, даверся мне, но патом выясніцца, што он тайны асведаміцель спецслужбаў на канкрэтнам заводзе. Часта іменна ідзеолагі і псіхолагі встают на пуці ў канфлікта, сабірают людзей у актавы зал, дажэ могут пазваць каво-нібудзь із руквадзіцелей, дают рабочым пазадаваць вапросы, выпусціць пар, пры этам атмечая самых барзых, што весьма чрэвата для паследніх непрадленіем кантракта. Еслі ты смелы, лоўкі і ўмелы, как гаварыцца, джунглі цібя завут—кантракт прадлён, і ешчо год можна не беспакоіцца за налічые ЧіШ.

Рабочый працэс у дзейсцвіі

У цэлам рабочы дзень на любом ацечэсцвеннам заводзе начынаецца адзінакава:

После таво, как вы прыбіжалі на завод і па-бэраму пераадзеліся ў гардзеробе, замкнуўшы ево на кітайскі замочэк “ат чэсных людзей” (с амбарнава замка калегі вашы могут сміяцца: “Ты золата там прачэш, што-лі??”), а еслі ты завадчанін 80 ўраўня, то закрываеш шкаўчык на спецыальную засоўку, свараную с арматуры, каторая запірае ваш і саседні шкаўчык (он абычна пустой) поўнасцью, ідзёце ў цэх.

У цэхе с утра начынаецца развод і атмічаніе апаздаўшых і непрышэдшых па балезні (у том чысле і пахмельнава сіндрома). Разгавор саправаждаецца абільнымі мацюкамі, часам з украпленіямі харчкоў, смарчкоў і звукам падаюшчых на пол саплей. Патом масцер раздае загатоўкі і сменныя заданія.Ціпер можна падайці к сваему рабочэму месту і спакойна пінаць хер работаць.

На каждам заводзе есць шняга пад названіем “культура праізвоцтва”. Эта красівые слава пра чыстату і парадак. В цэхах стаят кадкі с цветамі, асобенна дастаўляе відзець убіты хімічэскімі парамі чорны кактус у ліцейке ілі ў пласмасавым цэхе; вісяць зачорненые неапрыдзілённага цвета шторкі на окнах і плакаты ціпа “Устала правая — работай левай!”. Но самае ўкуснае, што ў цэхе есць інапланецянін, каторы следзіць за эцім, часта он связан с ідзіолагам прыпрыяція, можэт ему данасіць на недавольных тэбаваніямі. На бальшых заводах, ціпа МТЗ ілі МАЗ такіх, как гаварат, валаёбаў цэлыя аддзелы па этажу занімаюшчыя. Рабочы чэлавек очэнь іх любіт. Кагда ў цэхе гарыт план (у смысле, не курат, хаця можэт, і такое есць, а кагда срочна нада гнаць дзіталі), тут падходзіт эта чымудрыла і гаварыт, што пол гразны і нада ево ўбраць. Абсалюна сраць на то, што ў цібя гарыт план і ты здельшчык (то есць у цібя здзельная аплата труда): пол — нашэ ўсё. Патом бывает, што іменна рабочые людзі підарасят в учот сваево ўрэмені асфальт перад заводам ат лісцьеў ілі снега. І ішчо неізвесна, што большэе западло — када цібя дзёрнулі ат станка, ілі када аставілі после работы.

Асобае места в рабочэм працэсе занімают рабочые суботы і, парой, васкрэсенья. На сяле ілі ў маленькіх гарадах людзей могуць ганяць на работу у выхадные пад страхам “уволіць па стацье” ілі “непрадліць кантракт”. Ішчо более асобае места ў рабочэм працэсе занімаюць выбары Самізнаецекаво і дзепутанаў месных саветаў і Палаткі. Тагда па заводам едуць “каты-баюны” з інфармацыонна-прапагандзісцкіх груп. Ані гаварат людзям, штобы це не дзёргалісь, што ўсё будзет харашо, перад выбарамі рэзка сніжаецца даўленіе на рабочэва чэлавека. На выбары нада іцці ўсем, штобы атмеціцца. Можна, праўда, галасаваць за каво хочэш — выбар і так ясен. Хто не пашоў на выбары і не атмеціўся ў спіске ізбірацелей, абычна таво ждзёт сюрпрыз у канцэ месяца.

Трудаўстройства абязаных ліц

На каждам гасударсцвеннам, а ціпер зачастую і часнам прэдпрыяціі сушчэствуе план па трудаўстройству абязаных ліц. Прошчэ гавара, алкаголікаў (рэжэ наркаманаў). Кажды масцер у цэхе моліцца, штобы ему не прыслалі такова. Дзела ў том, што з цэнтра занятасці этціх людзей атпраўляют на работу, штобы браць с ніх аліменты на дзяцей, каторых це ужэ успелі настрагаць. Уволіць такова перца нільзя, а заставіць работаць — невазможна. Пару дней, і абязанае ліцо ўходзіт в запой. К таму жэ, какую работу можна даверыць бальному ва ўсех смыслах чэлавеку, каторава нада не на завод, а к псіхіатру с нарколагам — неізвесна. Паэтаму ані шараёбяцца па прэдпрыяцію с мецёлкамі, выпалняют другую гразную работу. Часта абязанае ліцо савершае разные праванарушэнія, можа што-нібудзь скамуніздзіць у цэхе і прадаць/абміняць на огенную воду. Паўтарусь, уволіць абязанае ліцо нільзя, дажэ за прагул, но можна саставіць пртакол і пасадзіць за хішчэніе.

Дзірэктар

Полубог, непрыкаснавеннае ліцо і чэлавек, каторава ўсе баяцца. У паследнне ўрэмя дзірэктарам завода могут паставіць таво, хто гдзе-та правараваўся і пагарэў на карупцыі. Абычна он імеет многа блох у адном месце, бывае злой і тупой, як валенак. Асобенна трудна прыходзіцца дзійсцвіцельна талантлівым масцерам, каторыя папалі в апалу к дзірэктару. Бывае, што он выжывае такіх с завода, праізвоцтва страдае, но ему глубако насраць на эта. Аўтар відзіў чудака на “м”, каторы саздаў на заводзе сісцему выжыванія неўгодных. Он тожэ сакрашчаў, но не чэлавека, а должнасць, каторую тот занімаў. В ітоге чэлавек сакрашчаўся аўтамацічэскі. Са ўрэменем должнасць маглі апяць увесці, узяўшы лаяльнага. В ітоге этава дзірэктара пажрала ім жэ созданая сісцема: он быў снят с должнасці прэдседацелем савета дзірэктараў праізвоцтвеннава аб’едзіненія такім жэ образам. Дзірэктар можэт хадзіць па заводу, а можэт сідзець у кабінеце. Нармальны дзірэктар не лезе ў дзела, гдзе он не шарыт. Такое, штобы дзірэктар шарыў у том, што праізводзіт завод, устрэчаецца ў трох-чатырох случаях із 100.

Ахрана прыдпрыяція

Самыя частыя случаі, кагда можна саздаць рабочэму чэлавеку праблемы, ўстрэчаюцца іменна на прахадной. Еслі р/ч. выпіў накануне, но запах ішчо есць — састаўляецца акт, і за эта в цічэніі кароткава прамежутка ўрэмені можна вылеціць за варота. Паэтаму рабочые людзі праяўляюць чудзеса ізабрытацельнасці. В ахране завода работают адстаўныя ваенныя і усімрэбятампрымеры, друзья дзірэктара і начальнікаў, проста сваі людзі, быўшые рабочые (рэдка). На прахадной часта сідзят жэншчыны, што шманаюць сумкі не толька у жэншчын, но і мужчын, а эта нарушэніе, ведзь асматрываць цібя лічна можэт толька тот, хто с табой аднаво пола. Шманаюць на ўходзе ў поісках спіртнова, на выхадзе — у поісках пахішчэнай прадукцыі. Ніхто не смотрыт на законнасць обыска ліцом аднаво пола, наабарот, начнёш залупацца — найдут к чыму прыдрацца, апаздаеш у цэх, палучыш мзды і лішэніе прагрысіўкі. Некатарые чувырлы адрываюцца так на беззашчытных рабочых людзях. У ахрану часта пападаюць неўдачнікі, каторым не павезло прявіць сібя нармальна. Аўтар відзіў ўчыцеля із ПТУ, каторы так зашморгаў дзіцей, што ево аттуда выгналі, і он пашоў ахраняць завод. Как-та раз он і там стаў сібя весці, как у сібя кагда-та ў класе, но с мужыкамі. В ітоге, палучыў у глаз і адляцеў на 2 метры. Ітог: р/ч., што ўдарыл зладзея, пашол на пртакол і палучыл год услоўна, зато стал героем прыдпрыяція, хоць і цэной увальненія, а “учыцель” был вскорэ тожэ уволен па “непрадленію кантракта”. Наверна, адміністрацыя іспугалась за ево жызнь. Кое-гдзе начальнік ахраны інапланецянін с адной планеты з дзірэктарам. Тагда паяўляюцца прыказы, ціпа, для перахода с цэха ў цэх нада дзелаць прахадной лісцік. Эта очэнь садзействуе праізводственнаму працэсу. Кстаці. На ўсевазможных лішэніях за апазданія і хаджзеніе па церыторыі ў рабочэе ўрэмя, нанімацель можа эканоміць дзеньгі.

І напаследак…

Хто захочэт пайці на завод, пускай знае пра плюсы і мінусы этава рышэнія.

Мінусы:

Вазможна пападаніе ў очэнь спецыфічэскі калекціў, пераніманіе ўрэдных прывычэк. Сначала рабочы чэлавек работае, сколька сможэ, патом -- сколька нада. Не забываем пра эта. Фізічэскі труд стоіць очэнь дзёшэва, прычом не только ў Квітнеючай. Аплата врад-лі будзет саатветстваваць затрачэным рысурсам цела і нерваў рабочэва чэлавека. Шансы палучыць прафесіанальнае забалеваніе очэнь бальшые. Да трыцаці васьмі- сарака лет ўсё харашо, патом—вазможны варыянты, асобенна еслі ішчо піць і курыць. Кстаці, даказаць, што какі-нібудзь осцеахандроз у цібя ат работы будзет чуць легчэ чэм нерэальна. Нанімацель сдзелае ўсё, штобы ты астаўся дураком. Но еслі такі дакажэш—кампенсацыю выплацяць, праўда не ўсю і не сразу. Будут давіць, штобы ты падпісаў акт, што ўжэ балел эцім раньшэ. Есць шанс атупець і стаць ціпічным завадчанінам, каторы толька і ўмее, што закруціць две гайкі і прыладзіць адну ручку, а ішчо выдуваць пузыр “Крыжачка” с аднаво маха без атрыва ат поласці рта. У сілу этава можна ўсю жызнь пратарчаць на адном заводзе, іба дзелаць нічэво большэ не можэш, а неізвеснаць страшыт неапрыдзілённасцью.

Плюсы:

Нашэ заканадацельства ў Квінеючай ўсё-такі абараняе аснаўные інцерэсы рабочэва чэлавека, у смысле, што зарплату ему нанімацель абяззан плаціць. Паэтаму хоць немнога, но заплацяць у канцэ месяца, дажэ еслі ты стаяў рукі на яйцы і сматрэл на самалёты. Еслі ты папаў на завод, каторы яўляецца “флагманам ацечысцвеннай індустрыі” (МАЗ, МТЗ, Бел АЗ, ітэдэ), то шчытай, што выцянуў шчаслівы білет. Кагда ўсе будут работаць абы-как час у нідзелю, у “флагмана” работа будзет усігда і зарплата тожэ. Можэт, за шчот “нефлагманаў”, но будзет. Куда дзіёцца прадукцыя, каторую не пакупаюць—загадка сфінкса, но, какая, нафіг, разніцца, кагда зарплату даюць? На “флагманах” можна стаць “пачотным”, адбарабаніўшы 20 і более лет. За эта завод трохі дабавіць к пенсіі. Еслі запісаўся ў дружыннікі ілі санітарную брыгаду гражданскай абароны, палучыш тры дня к отпуску і трохі капеек к зарплаце. Можна палучыць на самам дзеле вінрарные скіллы (у пераводзе на нармальны чэлавечэскі язык “навыкі”) па ціпу сварных работ, ілі стропальшчыка, ілі кранаўшчыка, ілі санцехніка, ілі электраслесара. Патом можна самаму эта дзелаць за дзеньгі, ілі на другой завод перайці, што важна. Да і класных спецоў нанімацель уважае. На некатарых апасных і ўрэдных прафесіях можна рана выхадзіць на пенсію, тока нада вырабатаць “сетку ўрэднасці”. Ана бывае первая і ўтарая. Па первай ідуць сварныя, плавільшчыкі, заліўшчыкі метала, па ўтарой фармаўшчыкі, земледезелы, уборшчыкі цэха, і тэдэ. Па первай пенсія ў 45, па ўтарой у 50 для мушчын.